Υπάρχουν μαγαζιά που απλώς πουλάνε καφέ, κι υπάρχει η Mokka, που τον «φοράει» περήφανα στο πέτο της. Η ιστορία της ξεκινά το 1923, όταν η οικογένεια Σαμούρκα ιδρύει το πρώτο καφεκοπτείο στην οδό Αθηνάς, σε μια εποχή που ο καφές σερβιριζόταν πάντα φρεσκοκαβουρντισμένος και φρεσκοκομμένος, σαν μια μικρή, καθημερινή τελετουργία. Μετά το 1950, τα ξαδέλφια Δημήτρης Αποστολίδης και Θεόδωρος Σαμούρκας επεκτείνουν την επιχείρηση σε μια ολόκληρη αλυσίδα καφεκοπτείων —στην Πατησίων, στην Πανεπιστημίου, στη Σοφοκλέους— και βαφτίζουν τον καφέ τους «BRAVO», όνομα που για δεκαετίες κυριάρχησε στην ελληνική αγορά. Είναι εκείνοι, γύρω στο 1960, που καθιέρωσαν με μια εμβληματική διαφημιστική καμπάνια τον όρο «ελληνικός καφές» για το πιο ανοιχτό, γλυκύτερο καβούρντισμα που ως τότε αποκαλούνταν τούρκικος.
Παράλληλα, γράφεται κι ένα δεύτερο κεφάλαιο της ίδιας οικογενειακής ιστορίας: το καφέ Brazilian, στη Βουκουρεστίου 1, περνά το 1980 στα χέρια του Αντώνη Ψωμά και γίνεται το πρώτο μαγαζί της Ελλάδας που σερβίρει espresso, σε μια εποχή που ο στιγμιαίος καφές ήταν ακόμα ο κανόνας. Για δεκαετίες, το Brazilian υπήρξε στέκι εμβληματικών προσωπικοτήτων —ανάμεσά τους ο Τσαρούχης, που το απαθανάτισε και σε ζωγραφιά και σε ποίημα, ο Αβέρωφ, ο Ράλλης.
Δύο κληρονομιές, λοιπόν, μιας οικογένειας βαθιά δεμένης με τον καφέ, συναντιούνται στο πρόσωπο του Νίκου Ψωμά, εγγονού του Δημήτρη Αποστολίδη και γιου του Αντώνη Ψωμά. Μυημένος από παιδί στα μυστικά της τέχνης, ο Νίκος σχεδιάζει μαζί με τον παππού του το πρώτο αυτοματοποιημένο καφεκοπτείο της χώρας και ταξιδεύει στις φυτείες της Βραζιλίας, από όπου φέρνει για πρώτη φορά στην Ελλάδα πιστοποιημένο specialty καφέ ποικιλιών Mundo Novo, Catuai και Bourbon, σε επεξεργασία Natural, Pulp Natural και Fully Washed. Ο όρος «specialty coffee» χρησιμοποιείται από τη Mokka ήδη από το 1999 —χρόνια πριν γίνει της μόδας— ενώ το 2000 ο Νίκος γίνεται το πρώτο και μοναδικό μέχρι σήμερα ελληνικό μέλος του International Jury of Cup of Excellence, με συμμετοχές σε διαγωνισμούς το 2000, το 2005 και το 2008.
Το 1999 ανακαινίζεται και το ιστορικό νεοκλασικό κτίριο της οδού Αθηνάς, πλέον άνω των 1.000 τ.μ., διατηρώντας ανέπαφο τον χαρακτήρα του παλιού καφεκοπτείου. Σήμερα, επεκτεινόμενη στα 1.300 τ.μ. και σε 4 ορόφους, η Mokka φιλοξενεί το παραδοσιακό καφεκοπτείο, την καφετέρια, ένα εντυπωσιακό εκπαιδευτικό κέντρο και την παραγωγή, ενώ στον ημιώροφο απλώνεται σαν μικρό μουσείο όλη η επαγγελματική διαδρομή της οικογένειας.
Μπαίνοντας στο κατάστημα, το λαμπερό μωσαϊκό, οι καμάρες και οι ζεστές μπορντούρες σε τυλίγουν με μια αίσθηση οικειότητας που θυμίζει μια παλιά, φωτεινή Αθήνα. Αριστερά, οι ρετρό μηχανές καβουρδίσματος πλαισιώνουν το bar της λιανικής· στην μπάρα δεσπόζουν οι εσπρεσιέρες Victoria Arduino — των οποίων η Mokka είναι brand — και η χόβολη, όπου μπορείς να δοκιμάσεις specialty ελληνικό καφέ ψημένο με τον παραδοσιακό τρόπο.
Πίσω από κάθε κούπα κρύβεται δουλειά χρόνων: η Mokka αγοράζει τις παρτίδες της περίπου δύο μήνες μετά το τέλος της συγκομιδής, ώστε ο καφές να έχει «ηρεμήσει» και να φτάσει φρέσκος, τις συσκευάζει σε grain-pro ή vacuum pack και τις αποθηκεύει υπό ελεγχόμενη υγρασία και θερμοκρασία όλο τον χρόνο. Η μακροχρόνια συνεργασία της με τη φάρμα Monte Alegre στη Βραζιλία μετρά ήδη 24 χρόνια.
Έχοντας γιορτάσει πρόσφατα τα 100 χρόνια παρουσίας στον χώρο του καφέ, η Mokka δεν δείχνει κανένα σημάδι κόπωσης: ανανεώνει διαρκώς την παραγωγή της, ανακαίνισε πρόσφατα την καφετέρια με ένα κομψό, σύγχρονο makeover, και παραμένει σημείο αναφοράς τόσο στη λιανική όσο και στη χονδρική. Απόδειξη ότι το κλασικό, όταν συνοδεύεται από γνώση, φροντίδα κι αληθινή αγάπη για το αντικείμενο, δεν παλιώνει ποτέ.
Mokka Specialty Coffee
Αθηνάς 44, Αθήνα, 210 321 6892
mokka.coffee | Facebook | Instagram
